чегиш чүш

“Dream
D.H.Lawrence
әзиз әйса әлкүн тәрҗимиси
 
деризидә қизғуч ай
чиқип кәпту йоғнап
өй ичидә ким бар?
мән карватта изтирап?
 
җанан аяқ тивиши
пәләмпәйдин аста келәр
деризигә урулғини
қуш қанитму түндә кезәр?
 
анчә узақ өтмәстә техи
у левимгә шерин сөйгән
ай күнгәйдә җилвә төкүп
биз бир чүпқа бәхит тилигән
 
ай йүзини булут қаплиған
қәлб чегиши чүшунулмигән
езгүлүк қанлиримға сиңишип
кәлкүн бизни чөктургән
 
әсли биз өзүмизни хата чүшәнгән!
 
1921 – йили.
 
________________________________
биртанийиниң 20- әсирдики атақлиқ язғучиси вә шаир D.H.Lawrence ниң 1958 – йили лондон E.HULTON AND COMPANY LIMITED нәширятида нәшир қилинған D.H.Lawrence ниң »муһәббәт шеирлири« (Love Poems) намлиқ китабтин тәрҗимә қилинди.

 

ай қотанлған кечидә

“Ayәзиз әйса әлкүн
 

шеирни аңлаш: Ay_qotanlighan_kechide.mp3

 

өзүмдин һәссиләп артуқ
тоғрақтәк конирап кәткән сеғнишим
висал қирғиқида күтүш билән һалсирайду,
һиҗиранни дуняда йоқ тил билән –
қисас әпсуни оқуп қарғайду.
 
һәр күн ахшам …
бойнум арминимға қисилип түнәйду ,
«ай қотанлиған» бу кечә ичидә –
бовамниң шундақ дегини ядимға кечип,
өзлүкүмни есимгә елип –
өйүмдин узақ
яримдин йирақ
арминимға қәст қилған тузақ
ай деғиға мөкүнгән шәйтан …
у оғри –
шуңа маңа оғридәк қарайду!

асман соғиси

    сәһипә:Shé'irlar баһа:0 данә 19-12-2017

вилам молотов (Қазақистан)

 

сәһәрдә күн нури чүшкән шәбнәмдәк,
көзлириң нигарим турар нур чечип.
һур бағниң ичидә йүргән сәнәмдәк,
келисән туйғум ишигини ечип.

 

сән тепишмақ сеһриң маңа өтүклүк,
қаришиң мулайим дилни иритәр.
сәһәрниң сөйүп қачқан шох шамалдәк,
үгдигән сезимимни шуан сәгитәр.

 

тәбәссум төкүләр йүзүңдин иллиқ,
пак дилиң әйнәктәк әкс етиду.
болсиму гәр һаят йоли едирлиқ,
бәхт қуши бир күн саңа қониду.

кәсип вә дин

Kesip we dinәзиз әйса әлкүн

 

әсәрни аңлаш: Din_we_kesip.mp3

 

бир адәмниң өз кәспидә нәтиҗә қазиниши вә кәсиплишиши болса узақ муддәтлик изчиллиқа игә қетирқинип өгиниш, издиниш вә меһнәт төкүш арқилиқ өзигә, өзидин һалқиғинини миллитигә, җүмлидин инсанийәтниң бәхти – саадити үчүн хизмәт қилиши билән әмәлгә ашқан болиду. һәр – бир шәхисниң илаһий етиқадиға тәвә болған дин өз пинһанлиқида дуняни билиш еңи билән тәң йүксилиду әмма бир кәсип игиси үчүн у омумийлиққа тәвә болуп ипадиләнмәйду. дин билән кәсип, милләт билән меһнәт, илим билән тәқдирЧиликләрниң һәммиси риялизим вә идиялизимлиқ билишкә тәвә болған башқа – башқа уқумларға мәнсупдур.

 

дәвримиздики уйғур һаятида мубарәк динимизни бу дуняниң күндилик бәндиЧиликидин айрип чүшинивалған, паний дунядики адәм һаятиниң һәммә саһәлирини диндин ибарәт бу бирла арғамчиға бағливалған қериндашлиримиз аримизда күнсайин көпийишкә башлиди. хусусән мән бу йөлиништин мустәсна әмәсмән чүнки биз уйғурлар үчүн илаһизимлиқ билиш бойичә динимиз әң авал аллаһ тәрипидин уйғур дәп яритилған милләт (қовм) ниң мәвҗут болуп турушини, заман вә дәвиргә яриша тәрәққий қилип гуллинишини, андин униң бир милләт вә вәтәндә болушқа тегишлик зөрүр болған һәммә шәртләрни һазирлишини тәләп қилиду. димәкчимәнки бир йитүк милләтниң динла болуши әмәс, бәлки унң тили, миллий мәдәнийити, тарихи, өзигә хас өрип – адәтлири дин билән тәң, бир -бирлирини инкар қилмиған һалда мәвҗут болуп турушини, раваҗлинишини шәрт қилиду.

атиҗан

әзиз әйса әлкүн

ئاتىجان

әсәрни бивастә аңлаш: Atijan.mp3

 

атамниң вапатиға беғишлаймән.
(мәрсийә)

 
учти өмүр бағидин йоруқ бир юлтуз,
пәриштә җәннәт тиләп дурут оқуди.
тавутини көтүрүштин мәһрум әлкүн,
«атиҗан» дәп бүгүн мәрсийә тоқуди …

 
сән тиккән ақ терәк ялиңач болуп,
бу күздә ғазаңлар чүшкәндә сән йоқ.
бараңда үзүмләр сарғийип пишип,
болғанда мәй бир тал йейишкә сән йоқ!

 
қотанда қой мәрәп сени сорайду,
йәм берәригә чевәр қолуң әмди йоқ.
хоразму матәмдә, сүкүтлүк сәһәр,
қалди өйүң туруксиз әмди сән йоқ!

 
қаплиди асминимни мудһиш булут,
зар күткән ниҗат қуяши бүгүн йоқ.
сән нурлуқ ай идиң қәлбимгә янған,
түн болди бу күнум көрәргә сән йоқ!

йопурмақ

әзиз әйса әлкүн

كۈزدىكى سېغىنىش

җут қиш қоғлидиму юпурмақ сени,
үзүлдуң вақитсиз тениңдин җуда.
яки дап чалдиму саңа шамаллар?
үчтуң бүгүн макансиз болуп сәвда…

 

җут қиш қоғлидиму юпурмақ сени,
таң сәһәрдә һиҗран нахшиси ейтип.
кезәрмән висал туғқан бу кочини,
нәпсимгә сеғиниш һеслирини қетип.

 

җут қиш қоғлидиму юпурмақ сени,
сарғийип рәңгиң йешилдин төнүгүн.
болмиғин әмма сән һиҗранға әлчи,
хазандәк тозумисун сөйгү бүгүн!

 

җут қиш қоғлидиму юпурмақ сени,
сарғийип алтундәк һөсин – җамалиң.
кәтсәң гәр пәслини пәрвасиз издәп,
көклигин гүлүм болуп баһарда мениң?!

 

29 өктәбир, 2017- йили. лондон

 
 

йүриким янса мәйлиму?

әзиз әйса әлкүн

يۈرىكىم يانسا مەيلىمۇ؟

шеирни аңлаш: Yurkim_yansa_meylimu.mp3

шеирни күндүзай һамут оқуди

 

шеирни аңлаш: Yurkim_koyse_meylimu_Aykun.mp3

шеирни айкүн оқуди

 

пәсилниң рәңлири төкүлгән дәмләр,
учмиди хазандәк һаяттин кимләр,
мусибәттин ақсақ еғир қәдәмләр,
пиғандин йүриким янса мәйлиму?

 

сүкүттә мән сәһәр дәря бойида,
бәзмигә чүшкән қушлар дан койда,
чөгиләр түгмәндәк дуня оюмда,
азабтин бу йүрәк көйсә мәйлиму?

 

қарғайлар асманға қарап сәп тартқан,
тағ башиға туманлар упуқ япқан,
вадилар сарғийип ялиңач ятқан,
хазан болуп өмүр кәтсә мәйлиму?

 

таримдики алтун күзини мән сеғинип,
тоғрақ яприқидәк күздә сарғийип,
тәңри сөйгән көккә илтиҗа қилип,
һаят өтүп кәтсә турай мәйлиму?

 

пәсил билән туйғум туғулуп турса,
сөйгүм билән нәпрәт күрәшкә толса,
күлкәм билән йиғам айрилмас болса,
пиғандин бу йүриким янса мәйлиму?

 

су йүзидә ләйләп ақар юпурмақ,
әксим титрәп турар үстидә бирақ,
қоюлған һаятқа сеһирлик сорақ,
әлкүн пиғандин өлсә мәйлиму?!

 

16-өктәбир 2017- йили, лондон.

 

күздики сеғиниш

әзиз әйса әлкүн

كۈزدىكى سېغىنىش

йәрдә япрақ өлүмни күткән бу сәһәр,
җудалиқ шамили ғуюлдап яндин өтәр.
бир топ қаға дәрәх устидә һазидар …
аһ яр, сеғинишиң бүгүн йүрәккә йетәр!

 

сеғизхан тақлап йолумдин тоғра өтти,
аңлармәнму бир хош-хәвәр ярдин шуан.
мән күлсәм дәқиқә һаят ләззитидин –
болмасмиди һиҗран ғайип аридин пинһан ?!

 

«күз- сән һиҗран әмәс» дәп нәзмә язсамму,
япрақ аяқ астида чәйлинип ятти.
баһарни күз билән тәң чиллап бақсамму,
қиш деди «мәнисиз баһар кәлмәскә кәтти!».

 

кәтмәкчи йил билән тәң алтун күз бүгүн,
биз учрашқан шу күнни өтмүшкә ташлап.
билмәймән йәнә нәччә күз өтәр бәлким,
кәлмисәң қиштин бурун баһарни башлап?!

 

мәйлимсиз һиҗранға қул мәһкум муһәббәт,
висал күнни күтиду тақәтсиз пәқәт.
күз рәңгидәк сарғайди әлкүн йүрики,
яшамду көйгән отни йошуруп әбәд?!

 

17- өктәбир (01:08) 2017- йили. лондон

 

‏ хәйрлик дуня

әзиз әйса әлкүн
 
Xeyrilik dunya

әсәрни бивастә ‍аңлаш: Heyrilik_dunya.mp3

 

хәйрлик дуня!
һәр күн сени сөйүп туғулдум
сениңдики җими бар нәрсини-
ай, күн, юлтуз, тағ, дәря, деңиз …
шуңа сөйүп һәм сөйүлуп яшаймән!
чүнки мән адәм!

 

шуңа һәр нәпәстә
һәр сәһәрдә
мән инсанлиқни күйләймән,
һармаймән…
өзини адәм дегәнләрдин-
бир қошуқ адимийликни тиләймән!

 

2017- йили, 3- өктәбир. лондон.

өзлүкни чүшниш

әзиз әйса әлкүн
“Bir

 

адәмләрниң өзини вә өзгиләрни чүшинәлигән әқил идрак билән яшишиму зор бир бәхиттур. адәмләр дунясини алимидин надинғичә, дәһрисидин суписиғичә, ашиқидин мәшуқиғичә, бейдин гадийғичә, һәтта шаһидин бир бурда нанни тиләп ара тепип йейәлмәйдиған қәләндиригичә гүзәл дәп тәриплишиду. бәлким бу растур, бәлким бу ялғандур вәяки һәр иккилисидур әмма һич бир муназирә тәләп қилـмайдиған бир һәқиқәт шуки һәр бир адәмниң бу дуняни өзи үчүн гүзәл яки дәшти чөл қилип яритиши шу кишиниң өз меһнитидин сорилидиған сорақтур.

 

гаһида һаят мусапимиздә заманниң зари билән хошаллиқ вә қайғуниң нөвити алмишип қара көзимиздин сирғип чүшүп туридиған яшлар йүркимизниң чоңқур қатлирида бизгә һич йошурмастин нурғун һәқиқәтләрни пичирлап туриду. уни сиздин башқа һич бир киши сезәлмәйду яки тартип алалмайду. демәк бу йәрдики гәп дәл сиздә шундақ пичирлап, йүркиңиздин ейтиливатқан инсанлиқниң чин һәқиқитини ениқ аңлиялиғидәк сәзгүр бир җүп қулақниң бар яки йоқлиғидур чүнки биз адәмләр һәрқанчә явайилашмайлики, һәрқанчә рәһимсизләшмәйлики, һәр қанчә шәрмәндиләшмәйлики биз һәммимизниң бу дуняға адәмий меһри ـ муһәббәт билән кәлгәнликимиздәк,  биологийилик геин тарихимиз қәлбимиздә һәр дәқиқидә бизгә йүрикимизниң соқуш ретими билән тәң хатирлинип туриду, шуңа биз дәймиз шуниң үчүнму биз адәмдурмиз.

 

2016 ـ йили 5 ـ өктәбир.