بىر قەترە ئىنسانلىق

ئەزىز ئەيسا ئەلكۈن

 

ئەسەرنى رابىيە داۋۇت ئوقۇدى
ئەسەرنى بىۋاستە ئاڭلاش: Bir_qetire_insanliq.mp3

 

ئەي دۇنيا بىز ئېسىڭدىمۇ، بىر قەترە ئىنسانلىق مېھرى مۇھەببىتى بىلەن، ئۆزىنىڭ يارىتىلغان ئىززەت ۋە قەدىرى قىممىتى بىلەن ئادەم بولۇپ ياشاشقا نىدا قىلىۋاتقان دۇنيادا ئۇيغۇر بىز دېگەن مىللەت بار!

 

مەن دۇنيادىكى ئەڭ ئەركىن بىر دۆلەتتە تۇرۇپ، بۇ قۇرلارنى يېزىۋاتقىنىمدا، ختاينڭ جازا لاگېرلىغا ئۇيغۇر بولۇپ دۇنياغا تۆرەلگەنلىكى ئۇچۇن جىنايەتچى قارىلىپ، كۆك ئاسماننى، كۈن نۇرىنى، ئەركىن پەرۋاز قىلغان قۇشلارنى كۆرۈپ ياشاش ھوقۇقى تارتىۋېلىنغان، ھەر كۈنى بىر قاچا ئاشقا زار بولغان مىليونلىغان بىگۇناھ ئۇيغۇر ئۆلۈم گىردابىدا ئازاب چەكمەكتە.

 

نۇرسىز بىر جۇپ كۆزلىرىدىن ئۈمىد شاملىرى پىلدىرلاپ ئۆچەي دەپ قالغان، ئۆزلىرىمۇ تەسەۋۋۇر قىلالمايدىغان يىراق – يىراق ئەللەرگە ئۇچۇپ كەتكەن يۈرەك پارىلىرىنىڭ يېنىدا بولىشىنى، كۆزلىرى يۇمۇلغىچە ئۇلارنى بىر كۆرۈۋېلىشنى ئۆزىنىڭ ئەڭ ئاخىرقى ئارزۇسى قىلغان ئۇيغۇرنىڭ مىليونلىغان مېھرىبان ئانىلىرى جۈملىدىن مېنىڭ ئانام، مەن سىلەرنىڭ ئوغلۇڭلار بولۇپ قالغانلىقىمدىن، سىلەرنى ئادىمىي ھايۋانلارنىڭ زۇلۇمىدىن قوغدىيالمىغانلىقىمدىن چەكسىز ئۆكۈنىمەن. مەندەك يارامسىز پەرزەنتىڭلارنى كەچۈرۈڭلار ! مەن سىلەرگە ھىچ نەرسە قىلىپ بېرەلمىدىم، سىلەرنىڭ پەرزەنتىڭلار ئۇچۇن سىڭدۈرگەن مېھنىتىڭلارنى تاكى نەپسىم توختىغىچە ئاقلىساممۇ، بۇ ھەق يولدا ئۆلسەممۇ يەنىلا ئازلىق قىلىدۇ. مەن ھەر سەھەردە سىلەرنىڭ ئامان – ئېسەنلىكىڭلار ئۇچۇن دۇئا قىلىمەن. سىلەرنىڭ ھۆرلۈكىڭلار ئۇچۇن قانداق خىزمەت قىلىشنىڭ ئىمانكلىرى ئۇستىە باش قاتۇرىمەن، بار ۋە يوق ئىماكانلارنى ئىزدەش ئۇچۇن ھەرىكەتكە ئۆتىمەن.

«ئۇيغۇرلار ياشىسۇن!»

“Urumchi_7_2009”

ئەزىز ئەيسا ئەلكۈن

 

«5-ئىيۇل ئۈرۈمچى» پاجىئەسىنىڭ 10 يىللىقىنى خاتىرلەيمەن. 

 

«5-ئىيۇل ئۈرۈمچى» قىرغىنچىلىقىدا بىغۇبار ھاياتى نابۇت قىلىنغان ئۇيغۇر ياشلىرىنىڭ روھى شاد بولسۇن! ئامېن!

 

ياراتقۇچىمىز كەمىنىنى ئۆزىگە ئەڭ يېقىن قىلدى، مەيلى مەن قەيەردە بولاي، مېنى ھىچ بىر ۋاقىت خەلقىمنىڭ كۈلكىسى ۋە يىغىسىغا ھەمنەپەس بولۇشتىن ئايرىمىدى. 

 

مەن، ماڭا ئاتا قىلغان ھىممەت ۋە قىسمەتلەرنىڭ تۈرتكىسىدە «5-ئىيۇل قىرغىنچىلىقىنىڭ تىرىك گۇۋاھچىسى» بولدۇم! ئاللاھىم، كەمىنىنى بۇ كۈنگە نېسىب قىلدىڭ، ئەڭ ئاۋال مېنى پاختىنى ئوتتىن ساقلىغاندەك ساقلىغان سەن ئىگەمگە مىڭ قەتىرە شۈكۈرلەر بولسۇن! 

 

بىز ئالدىدىن ئورۇنلاشتۇرۇلغان بېرتانىيە پەنلەر ئاكادېمىيىسىنىڭ تەتقىقات ئىش تۈرى بويىچە 2009-يىلى 6-ئاينىڭ 24-كۈنى مەن ۋە ئايالىم ئىككى كىچىك قىزىمىزنى بىللە ئېلىپ بېيجىڭغا چۈشتۇق. ېيجىڭغا كېلىپ ئىككى كۈندىن كېيىن خەۋەر ۋە face book قا ئوخشاش تاراتقۇلاردىن خىتاينىڭ جەنۇبىدىكى شاۋگۈئەن دېگەن شەھەردىكى بىر ئويۇنچۇق زاۋۇتىدا ئۇيغۇر ئىشچىلار خىتاينىڭ ھۇجۇمغا ئۇچۇرغانلىقى ۋە نۇرغۇن ئۇيغۇر ياشلىرىنىڭ ئۆلگەنلىكىدىن خەۋەر تاپتۇق. 

«كىرپە بالام يۇمشاق» ئەمما قولىمىز قانىمىسۇن

“Kirpe_balam_yumshaq”
ئەزىز ئەيسا ئەلكۈن
 
خەلقئارالىق مەتبۇئاتلارنىڭ بىرى بولغان Code تور ژۇرنىلىدا 2019-يلى 9- ماي كۈنى ژۇرنالىست ئېسوبېل كوككرېل (Isobel Cockerell) تەرىپىدىن ئۇيغۇرلارنىڭ ھازىرقى تراگېدىيىلىك جىددىي ۋەزىيىتى يورۇتۇپ بېرىلگەن «ئۇيغۇر ئاياللىرى خىتاينىڭ دۆلەت تەقىبىگە قارشى كۈرەش قىلماقتا» ناملىق ئىلمىي ماقالىسىنى ئېلان قىلىنىدۇ.
 
بۇ ماقالىدا خىتاي جازا لاگېرىنىڭ سابىق مەھبۇسنى بولغان، ھازىر تۈركىيىدە پاناھلىنىپ تۇرۇۋاتقان قازاقىستانلىق ئۇيغۇر گۈلباھار جەلىلوۋا خانىمنىڭ خىتاي جازا لاگېرى ئىچىدە تارتقان ئازاب-ئوقۇبەتلىرى كارتۇن فىلىم ئارقىلىق بايان قىلىنغان بولسا، نۇرجامال ئاتاۋۇللا، مۇيەسسەر مىجىت قاتارلىق خانىم- قىزلىرىمىزنىڭ ئۆزى ۋە ئائىلە -تاۋابىئاتلىرىغا مۇناسىۋەتلىك بېشىدىن ئۆتكۈزگەن كەچۈرمىشلىرىنى تېما قىلىش ئارقىلىق خىتاي دۆلىتىنىڭ نەچچە مىليونلىغان بىگۇناھ ئۇيغۇرلارنى جازا لاگېرلىرىغا سولاپ، ئىنسانىيەتكە قارشى جىنايەت ئۆتكۈزۈۋاتقانلىقىنى دۇنياغا قايىل قىلارلىق دەلىل – پاكىتلار بىلەن تەسىرلىك بىر رەۋىشتە بايان قىلىدۇ.
 
ئەمما ئەپسۇسلىنارلىق يېرى شۇكى بۇ ماقالىنىڭ ئەڭ ئۇستىگە پەقەت ئىككى كۆزنى كۆرگىلى بولىدىغان، ئەرەب ياكى سۇمالىلىق مۇسۇلمان ئاياللارنىڭ باش كىيىمىگە ئوخشاپ كېتىدىغان رومال بىلەن ئۇستى بېشىنى ئورىۋالغان بىر خانىمنى كۆرىمىز. دېمەك، بۇ ماقالىنى كۆرگەن ئادەم ماقالىنى ئوقۇسۇن، ياكى ئوقۇمىسۇن «ئۇيغۇرلار ئوتتۇرا شەرق مۇسۇلمانلىرىغا ئوخشاش ئىكەن» دېگەن چۈشەنچىگە ئىگە بولىدىغىنى شۇبھىسىز.